Pierwsza pomoc w przypadku zranienia
Leczenie ran Newsy Obok slidera Rodzaje ran

Pierwsza pomoc w przypadku zranienia

Ten tekst przeczytasz w 3 min.

Zranienia i skaleczenia to coś, z czym zarówno dzieci, jak i dorośli zmagają się na co dzień. Zazwyczaj mają one charakter powierzchowny, zdarza się jednak, że niezabezpieczone mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Z tego powodu każde zranienie wymaga natychmiastowego udzielenia pierwszej pomocy. Jak wygląda prawidłowe postępowanie w przypadku tego typu ran?

Rodzaje zranień

Zranienia to jeden z najczęstszych urazów, z którymi zmagają się zarówno lekarze, pielęgniarki i ratownicy medyczni, jak i osoby udzielające pierwszej pomocy. Ich przyczyny i charakterystyka mogą znacząco różnić się od siebie, w zależności od rodzaju uszkodzenia. Należy jednak pamiętać, że nawet najmniejsza rana może być niebezpieczna i każda wymaga odpowiedniego postępowania. Zalecane działania w odniesieniu do konkretnych zranień nie zawsze są takie same, dlatego przed podjęciem jakichkolwiek czynności ratunkowych powinno się prawidłowo zidentyfikować ranę. Do najczęściej występujących w codziennym życiu zranień zaliczyć można:

  • skaleczenie,
  • ranę kłutą (punktową),
  • ranę ciętą,
  • krwotok.

Najistotniejszymi czynnościami, które należy podjąć, chcąc udzielić pierwszej pomocy w przypadku któregokolwiek z tych zranień, są przede wszystkim: zatrzymanie krwawienia oraz zapewnienie możliwej jałowości okolicy uszkodzenia tkanek skóry. Nie bez znaczenia jest także unieruchomienie miejsca zranienia oraz możliwie jak najszybszy transport pacjenta do najbliższej placówki medycznej.

Pierwsza pomoc przy skaleczeniu

Skaleczenie – obok obtarć i zadrapań – należy do najmniej inwazyjnych rodzajów zranienia, których proces gojenia przebiega zazwyczaj dość szybko i nie wymaga zastosowania specjalistycznych leków czy opatrunków. W przypadku gdy dochodzi do skaleczenia, należy przemyć ranę dużą ilością zimnej wody, a następnie – w razie gdyby narzędzie, które uszkodziło skórę, było brudne lub zanieczyszczone – dodatkowo polać ją jodyną w celu zdezynfekowania skaleczenia. Kolejnym krokiem jest zazwyczaj naklejenie plastra, jednak jeśli krew sama przestaje płynąć, o wiele korzystniejszym rozwiązaniem będzie pozostawienie ranki do samoistnego wygojenia. Jałowy opatrunek lub bandaż stosuje się jedynie w przypadku głębszych skaleczeń, które nie przestają krwawić mimo upłynięcia dłuższego czasu od skaleczenia.

Pierwsza pomoc przy ranie kłutej

Mianem rany kłutej, inaczej zwanej raną punktową, określana jest niewielka, ale głęboka rana, w przypadku której krwawienie zazwyczaj trwa dość krótko, zranienie potęguje jednak ryzyko uszkodzenia narządów wewnętrznych. Taka rana spowodowana jest zazwyczaj przez ostre, cienkie narzędzie, sięgające głębokich warstw skóry, a często nawet poza nie. Stwarza więc ona zagrożenie nie tylko powstaniem ran wewnętrznych, ale również zachorowaniem na tężec, co z kolei może doprowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, a nawet do śmierci osoby zranionej. Opatrunek zakładany na ranę kłutą powinien być jałowy, a samego zranienia nie należy odkażać każdym środkiem, szczególnie takim zawierającym alkohol salicylowy. Duże znaczenie ma też wyjęcie z niego ciał obcych – w tym celu należy założyć rękawiczkę bądź użyć sterylnych narzędzi – takie działanie powinno się jednak wykonać tylko wówczas, gdy zanieczyszczenia nie znajdują się zbyt głęboko w ciele. Ważne jest również unieruchomienie miejsca zranienia – ze względu na możliwe obrażenia wewnętrzne – oraz jak najszybszy transport pacjenta do placówki medycznej.

Pierwsza pomoc przy ranie ciętej

W odróżnieniu od ran kłutych, krwawienie przy ranach ciętych jest bardzo obfite i długotrwałe, dlatego pierwszym krokiem, jaki należy podjąć w ich przypadku, jest jego zatamowanie. W tym celu warto jest skorzystać z opatrunków uciskowych bądź samodzielnie zastosować ucisk za pomocą sterylnego, jałowego gazika, chusteczki bądź innego czystego płótna. Powinno to trwać tak długo, aż krwawienie zmniejszy się na tyle, by można było przemyć ranę czystą wodą z dodatkiem mydła, a następnie opłukać i osuszyć. Tak przygotowaną ranę ciętą dokładnie przykrywa się opatrunkiem, a pacjenta transportuje się do szpitala.

Pierwsza pomoc przy krwotoku

Niektóre zranienia mogą prowadzić do poważnego krwotoku, szczególnie jeśli osoba cierpi na zaburzenia krzepnięcia. Niezależnie od przyczyn powstania zranienia, którego skutkiem jest krwotok, należy jak najszybciej wdrożyć czynności powstrzymujące krwawienie – w przeciwnym razie może dojść do ciężkich konsekwencji zdrowotnych, a nawet do śmierci pacjenta. Tym, na co powinno się zwrócić uwagę w pierwszej kolejności, jest intensywność krwotoku. Wyróżnić można 3 rodzaje krwawienia:

  • tętnicze – w jego przypadku charakterystyczna jest krew w kolorze żywoczerwonym, wypływająca strumieniem,
  •  żylne – krew ma kolor wiśniowy i wypływa jednostajnie,
  • miąższowe – krew wypływa równomiernie z całej powierzchni rany.

W celu ograniczenia krwotoku należy ucisnąć ranę bądź założyć opatrunek uciskową. Uciśnięcie rany polega na założeniu opatrunku uciskowego na powierzchnię zranienia. Kiedy jednak z rany wypływa strumień żywoczerwonej krwi taki opatrunek może nie wystarczyć – wówczas powinno się również założyć opaskę uciskową, którą umieszcza się powyżej rany w celu powstrzymania dopływu krwi do miejsca zranienia. Zwykle wkłada się ją na uda lub ramiona, trzeba jednak uważać, by nie zrobić tego zbyt mocno – tętno poniżej rany musi być wyczuwalne. Można również spróbować odciąć dopływ krwi w głównej tętnicy, mocno dociskając ją wyprostowanymi palcami do kości znajdującej się pod spodem. Po ustąpieniu krwotoku należy opatrzyć i zabandażować ranę. Jeżeli jednak krwotok nie ustępuje pomimo interwencji, konieczne jest niezwłoczne przewiezienie rannej osoby do szpitala, uciskając w tym czasie zranienie kilkoma warstwami gazy bądź innego nasiąkliwego materiału.

Przeczytaj bezpłatnie pokrewny artykuł w czasopiśmie „Leczenie Ran”:

Nowe instrumenty prawne w zakresie profilaktyki zranień pracowników medycznych

2 thoughts on “Pierwsza pomoc w przypadku zranienia

  1. Na pewno ważne jest odpowiednie zaopatrzenie rany, ale nie można też zapomnieć o jej oczyszczeniu i odkażeniu. Do tego najlepiej stosować Octenisept, który ma szerokie zastosowanie w medycynie. To znaczy, że jest naprawdę skuteczny. Ja właśnie dlatego mu zaufałam 🙂

  2. Grunt to dobrze odkazić ranę, bo w przeciwnym razie może wdać się zakażenie. Ja zawsze mam przy sobie Octneisept, który doskonale się do tego nadaje. Dużym plusem jest to, że nie piecze – właśnie z tego względu stosuję go też na swoim dziecku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *