Wybroczyny i trudności w gojeniu ran objawami szkorbutu

Ten tekst przeczytasz w 4 min.

Szkorbut to choroba wielonarządowa rozwijająca się wskutek niedoboru witaminy C. W jej przebiegu dochodzi m.in. do samoistnych krwawień i patologicznych złamań. Na szkorbut szczególnie narażone są osoby cierpiące na chorobę Leśniowskiego-Crohna i zaburzenia odżywiania.

W epoce wielkich odkryć geograficznych, między XV a XVII w., szkorbut, nazywany gnilcem, był powszechną chorobą wśród marynarzy. Obecnie szkorbut występuje głównie w krajach o niskim poziomie gospodarczym. Można jednak zachorować na niego niezależnie od statusu majątkowego czy miejsca zamieszkania – czynnikami ryzyka są niektóre schorzenia, metody leczenia czy prowadzony styl życia.

Za co odpowiada witamina C?

Witamina C, czyli kwas askorbinowy, jest kluczowa dla wytwarzania kolagenu. Kolagen odpowiada m.in. za elastyczność skóry, nawilżenie i ruchomość stawów, regulację ciśnienia krwi oraz prawidłową budowę naczyń krwionośnych i kości. Odgrywa również ważną rolę w procesie krzepnięcia krwi, gojenia ran czy zrastania kości.

Spowodowane niedoborem witaminy C zaburzenia syntezy kolagenu skutkują osłabieniem ścian naczyń krwionośnych, ścięgien, mięśni i stawów, zwiększoną wrażliwością na urazy i tendencją do występowania samoistnych krwawień oraz złamań patologicznych.

Deficyt witaminy C powoduje także zaburzenia wchłaniania żelaza i prowadzi do osłabienia układu odpornościowego oraz spowolnienia metabolizmu cholesterolu.

Jak rozpoznać objawy szkorbutu?

Objawy ogólne szkorbutu

Początkowe objawy szkorbutu to zmęczenie, osłabienie, problemy ze snem, zmniejszenie masy ciała, apatia i ból kończyn, zwłaszcza nóg. W pierwszym stadium choroby szkorbut bardzo często mylnie diagnozowany jest jako przeziębienie lub przemęczenie.

Zmiany skórne związane ze szkorbutem

Wraz z rozwojem choroby pojawiają się charakterystyczne zmiany skórne. Wokół mieszków włosowych tworzą się fioletowo-czerwone plamy. Włosy stają się łamliwe i skręcone. Na skórze pojawiają się także rozległe wybroczyny będące konsekwencją pękania osłabionych naczyń krwionośnych. Skóra staje się sucha, szorstka i wrażliwa na podrażnienia.

Trudności z gojeniem ran spowodowane szkorbutem

Kolejnym objawem szkorbutu jest wydłużony czas gojenia ran. W związku z obniżoną odpornością u osób chorych na szkorbut często dochodzi do zakażeń i może rozwinąć się sepsa.

Choroby dziąseł spowodowane szkorbutem

Na dziąsłach mogą pojawić się zmiany zapalno-martwicze. Dziąsła stają się obrzęknięte i mogą samoistnie krwawić. Wraz z postępem choroby dochodzi także do wypadania zdrowych zębów.

Objawy ze strony układu mięśniowo-szkieletowego

W przebiegu szkorbutu pojawia się opuchlizna i sztywność stawów, co utrudnia poruszanie się i powoduje ból. Osłabienie kości skutkuje natomiast złamaniami patologicznymi.

Objawy w obrębie oczu wywołane szkorbutem

Chory może uskarżać się na suchość i podrażnienie oczu. Często występują także nadwrażliwość na światło i zaburzenia widzenia. Może dojść również do krwotoków podspojówkowych i śródgałkowych.

Anemia spowodowana szkorbutem

U większości osób cierpiących na szkorbut rozwija się anemia. Niedokrwistość rozwija się na skutek zaburzeń w metabolizmie żelaza i kwasu foliowego oraz krwawień do przewodu pokarmowego. Anemia powoduje trudności w gojeniu ran, bladość, przewlekłe zmęczenie, depresję i zwiększoną podatność na infekcje.

Objawy kardiologiczne i neurologiczne związane ze szkorbutem

Szkorbut powoduje również problemy kardiologiczne, takie jak niskie ciśnienie tętnicze, spłycenie oddechu i ból w klatce piersiowej. Nieleczony szkorbut może doprowadzić do rozwoju neuropatii.

W jaki sposób leczy się szkorbut?

Terapia szkorbutu polega na jak najszybszym uzupełnieniu niedoboru witaminy C. W tym celu urozmaica się dietę o takie produkty jak m.in. owoce cytrusowe, czarna porzeczka, truskawki, dzika róża, pomidory, kiszona kapusta, brukselka, papryka czy jarmuż.

Witaminę C można przyjmować także w postaci suplementu. Wcześniej jednak warto skonsultować się z lekarzem w celu ustalenia odpowiedniej dawki. Nadmiar kwasu askorbinowego powoduje m.in. nudności, wymioty i wysypkę skórną. Optymalna dawka jest uzależniona od wieku, płci i stanu zdrowia. Szacuje się, że dzienne zapotrzebowanie na witaminę C u dorosłego człowieka to 1 mg/kg masy ciała, a u dziecka około 2 mg/kg masy ciała na dobę.

Jeżeli suplementacja witaminy C zostanie rozpoczęta po wystąpieniu pierwszych objawów, leczenie szkorbutu zwykle zajmuje od kilku dni do dwóch tygodni.

W przypadku zaawansowanego szkorbutu konieczne mogą okazać się dożylne wlewy witaminowe. Należy także wdrożyć leczenie objawowe.

Kto jest narażony na szkorbut?

Szkorbut w przeważającej liczbie przypadków jest konsekwencją niedożywienia. Może być ono spowodowane brakiem zbilansowanej diety lub niewłaściwym przygotowywaniem pożywienia (witamina C ulega zniszczeniu pod wpływem zbyt długiego gotowania).

Niedobory witaminowe często są efektem restrykcyjnych diet stosowanych ze względu na alergie pokarmowe lub w celu zmniejszenia masy ciała. Mogą być też wynikiem alkoholizmu, narkomanii czy zaburzeń odżywiania, m.in. bulimii czy anoreksji. Do obniżenia poziomu witaminy C przyczynia się także palenie papierosów.

Na deficyty składników odżywczych narażone są zwłaszcza osoby w podeszłym wieku oraz niemowlęta. Przypadki szkorbutu odnotowuje się wśród dzieci karmionych pasteryzowanym mlekiem butelkowym. Podczas procesu pasteryzacji dochodzi do zniszczenia witaminy C. Chociaż jest dodawana do preparatów mlecznych, pod wpływem obróbki chemicznej może ulec rozkładowi.

Ryzyko wystąpienia szkorbutu jest oprócz tego szczególnie wysokie wśród osób cierpiących na schorzenia zaburzające wchłanianie składników odżywczych. Dotyczy to m.in. choroby Leśniowskiego-Crohna, nieswoistego zapalenia jelit, ostrej dyspepsji, celiakii czy wrodzonych niedoborów enzymów trawiennych. Szkorbut może być też następstwem przewlekłej niestrawności.

Na deficyty witaminowe narażeni są także pacjenci w trakcie chemioterapii i radioterapii oraz osoby dializowane.

Źródło: who.int

 

Przeczytaj także: Badanie: jaka dzienna dawka witaminy C jest potrzebna do prawidłowego formowania blizn?

Przeczytaj bezpłatnie pokrewny artykuł w czasopiśmie „Forum Zakażeń”:

Zaburzenia mikroflory jelitowej – schorzenia u ludzi

30 comments

    arimidex vs tamoxifen Even higher 400WH grade products

    can priligy cure pe Hu JC, Mokbel K Does c erbB2 HER2 overexpression predict adjuvant tamoxifen failure in patients with early breast cancer

    Blood samples were spun at 1, 500 g for 10 minutes at 4 C clomid for low testosterone

    doxycycline 500 mg prices Combination therapy both promoted apoptosis in TAM R cells and decreased drug resistant tumor progression

    lasix action Ellett F Pase L Hayman JW Andrianopoulos A Lieschke GJ

    Quinn ywyMHeHFSWQzTcNVwLl 6 19 2022 ivermectin for chickens

    levitra information s guitar and the melodies reduced to chants

    To construct and confirm prognostic models based on iron associated genes, we randomized cases to 2 groups with similar population characteristics a training and a test cohort, each comprising 337 cases Supplementary Table S2 nolvadex pct dose For all, matched t test used to compare patient change by arm, whereas pooled t test of matched patient change used to compare differences between arms

    Figure 4 C shows that the abundance of total NKCC2 did not appear to differ between control and wnk4 mice, confirming the results of the Western blot hair loss with tamoxifen Role of cholecystokinin in the regulation of gastric emptying and pancreatic enzyme secretion in humans

    Ewww Is THAT MY SKIN canadian propecia Monitor Closely 2 celecoxib decreases effects of acebutolol by pharmacodynamic antagonism

    https://drugsoverthecounter.com/# best over the counter yeast treatment

    According to this model, the activated D protein is subsequently targeted to nuclear foci where it interacts with the BRCA1 protein and other proteins involved in DNA repair coupons for cialis 20 mg

    [url=https://over-the-counter-drug.com/#]over the counter sleep aids that work[/url] over the counter antibiotic

    After delivery, DNA synthesis increased steeply on day 1 of lactation, returning to low values by day 3, under normal suckling conditions descargar kamagra en espana

    https://over-the-counter-drug.com/# over the counter ear wax removal

    Clinton UAiQieiVuzBZ 6 19 2022 superdrugsaver in india Mean standard deviation serum hormone concentrations at baseline and Week 12 in the intent to treat population

    [url=https://over-the-counter-drug.com/#]uti treatment over the counter[/url] united healthcare over the counter essentials

    kamagra gel Scanlon PJ, Faxon DP, Audet AM, Carabello B, Dehmer GJ, Eagle KA, Legako RD, Leon DF, Murray JA, Nissen SE, Pepine CJ, Watson RM, Ritchie JL, Gibbons RJ, Cheitlin MD, Gardner TJ, Garson A Jr, Russell RO, Ryan TJ, Smith SC 1999 A report of the American College of Cardiology American Heart Association Task Force on Practice Guidelines Committee on Coronary Angiography developed in collaboration with Society for Cardiac Angiography and Interventions

    want to buy priligy in pakistan Special formulation using proven ingredients clinical studies

    strongest over the counter muscle relaxer over the counter muscle relaxers cvs

    [url=https://over-the-counter-drug.com/#]over the counter bladder control[/url] guaranteed suicide over the counter

    [url=https://over-the-counter-drug.com/#]where can i buy viagra over the counter[/url] over the counter pain meds for dogs

    over the counter yeast infection treatment over the counter water pills

    In fact, EM 652 has the highest affinity for ER of any known compound to date, with a low dissociation constant of 0 zithromax online pharmacy Visit the American Society of Clinical Oncology to view the assessment on aromatase inhibitors

    SOFT and TEXT also addressed the role of AI therapy in combination with ovarian suppression buy clomiphene citrate canada What is Klor Con Sprinkle 8 MEQ Extended Release Oral Capsule

    https://doxycycline.science/# buy doxycycline hyclate 100mg without a rx

    https://doxycycline.science/# buy doxycycline online
    [url=https://amoxil.science/#]generic amoxil online[/url] amoxicillin 500mg prescription

Dodaj komentarz